انتخاب یک رشته تنها به علاقه نیست؛ باید بدانید در طول چند سال چه میخوانید، پس از فارغالتحصیلی چه گزینههایی دارید و این رشته با ویژگیهای شما همخوانی دارد یا نه. رشتههای گروه کشاورزی و منابع طبیعی بر تولید غذا، مدیریت منابع آب و خاک و حفظ محیطزیست تمرکز دارند و ارتباط مستقیمی با اقتصاد و امنیت غذایی کشور دارند. در ادامه، رشته علوم و مهندسی محیط زیست را در گروه «کشاورزی و منابع طبیعی» بررسی میکنیم.
معرفی و تعریف رشته
برای شناخت یک رشته، سه سؤال اساسی وجود دارد: چه میخوانیم، کجا میخوانیم و پس از فارغالتحصیلی چه کار میتوانیم بکنیم. در ادامهٔ این مقاله، این سه سؤال را برای رشته علوم و مهندسی محیط زیست پاسخ میدهیم.
سطوح و گرایشهای ارائهشده
گرایشهای مرتبط با علوم و مهندسی محیط زیست به دانشگاه و مقطع تحصیلی بستگی دارند. رایجترین آنها عبارتند از:
- آلودگی محیط زیست
- مدیریت محیط زیست
- مدیریت و حفاظت تنوع زیستی
مهمترین دروس دانشگاهی
آنچه در ادامه میآید، فهرستی از مهمترین دروس دوره کارشناسی علوم و مهندسی محیط زیست است. این فهرست، تصویر روشنی از گسترهٔ آموزشی این رشته ارائه میکند:
- شیمی عمومی
- زیستشناسی عمومی
- زمینشناسی
- ریاضی عمومی
- آمار و احتمالات
- فیزیک عمومی
- اکولوژی
- تنوع زیستی و حفاظت آن
- شناخت منابع طبیعی
- آبخیزداری
- خاکشناسی
- هواشناسی و اقلیمشناسی
دروس دبیرستان که پیش از ورود اهمیت دارند
موفقیت در دروس اصلی علوم و مهندسی محیط زیست در دانشگاه، ریشه در تسلط بر برخی دروس دبیرستان دارد. اگر قصد انتخاب این رشته را دارید، روی این دروس بیشتر سرمایهگذاری کنید:
- زیستشناسی
- شیمی
- ریاضی و آمار
- زمینشناسی
- فیزیک
مسیر شغلی و موقعیت بازار کار
بازار کار علوم و مهندسی محیط زیست را نمیتوان با یک عدد یا یک جمله خلاصه کرد. بازار کار این گروه در بخشهای کشاورزی، شیلات، جنگل، مرتع، صنایع غذایی و پروژههای زیستمحیطی فعال است و بخش خصوصی نیز تقاضای مداوم برای کارشناس دارد.
محیطها و جایگاههای شغلی
فارغالتحصیلان علوم و مهندسی محیط زیست میتوانند در محیطها و جایگاههای شغلی مختلفی فعالیت کنند. مهمترین آنها عبارتند از:
- کارشناس محیط زیست
- کارشناس پایش
- کارشناس آزمایشگاه محیط زیست
- کارشناس ارزیابی اثرات زیستمحیطی
- کارشناس پسماند
- کارشناس HSE در برخی موقعیتها
چه کسانی این رشته را انتخاب میکنند؟
موفقیت در علوم و مهندسی محیط زیست بیشتر از آنکه به نمره وابسته باشد، به تناسب شخصیت وابسته است. کسانی که از کار عملی و میدانی فراری نیستند و مسئولیت پروژه را میپذیرند. در ادامهً، چند نشانهٔ این تناسب را مرور میکنیم: بیشتر فارغالتحصیلان موفق علوم و مهندسی محیط زیست این ویژگیها را داشتهاند:
- داوطلبانی که به طبیعت، گیاهان، حیوانات و محیطزیست علاقه دارند
ارزیابی رشته: نقاط قوت و ملاحظات
برای تصمیم آگاهانه دربارهٔ علوم و مهندسی محیط زیست، باید در کنار فرصتها، چالشهای آن را هم دیده باشید. هر انتخاب، کم و بیش هزینهای دارد.
فرصتهای پیش روی دانشجو و فعالان
- ماهیت میانرشتهای
- ارتباط با مسائل واقعی ایران
- تنوع محیط کار
- امکان تخصصیشدن
چالشها و ملاحظات
- رقابت بالا برای موقعیتهای تخصصی
- فاصله محسوس بین درس و کار
- ترکیب کار میدانی و اداری
- وابستگی برخی پروژهها به قرارداد
- نیاز به یادگیری مستمر مقررات
ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر
امکان ادامهٔ تحصیل در مقاطع ارشد و دکتری در گرایشهایی مانند بیوتکنولوژی کشاورزی، محیطزیست و مدیریت منابع طبیعی فراهم است. تصمیم دربارهٔ ادامهٔ تحصیل معمولاً در سالهای پایانی کارشناسی گرفته میشود، اما آشنایی اولیه با مسیر آن، جذب در بازار کار را پیش از ورود برنامهریزی میکند.
?علوم و مهندسی محیط زیست در کدام گروه آموزشی ارائه میشود؟
رشته علوم و مهندسی محیط زیست در گروه «کشاورزی و منابع طبیعی» قرار دارد و در دانشگاههای مختلف با کدرشتهمحلهای جداگانه ارائه میشود. برای دیدن دقیقِ ظرفیت و آخرین رتبهٔ قبولی هر کد، از فهرست رشتهمحلها استفاده کنید.
?پذیرش در رشته علوم و مهندسی محیط زیست چگونه انجام میشود؟
مسیر اصلی پذیرش، کنکور سراسری و انتخاب این رشته در کارت انتخاب رشته است. علاوه بر آن، برخی دانشگاهها ظرفیتهای ویژه یا فرآیندهای پذیرش جداگانهای دارند که در اطلاعیههای همان سال اعلام میشود.
?علوم و مهندسی محیط زیست در چه دانشگاههایی ارائه میشود؟
این رشته در دانشگاههای مختلفی از جمله دانشگاههای دولتی، دانشگاه آزاد اسلامی و مؤسسات آموزش عالی غیرانتفاعی ارائه میشود. کیفیت و ظرفیت هر کد به دانشگاه، شهر و رتبهٔ داوطلب بستگی دارد. فهرست کامل کدرشتهمحلها در سامانهٔ انتخاب رشته قابل بررسی است.
?گرایشهای رشته علوم و مهندسی محیط زیست کداماند؟
گرایشهای علوم و مهندسی محیط زیست به دانشگاه و مقطع تحصیلی بستگی دارند. از جملهٔ سطوح و گرایشهای رایج میتوان به «آلودگی محیط زیست» و «مدیریت محیط زیست» اشاره کرد. توضیحات کاملتر را در بخش گرایشهای همین مقاله بخوانید.
?مهمترین دروس رشته علوم و مهندسی محیط زیست چه هستند؟
از مهمترین دروس دوره کارشناسی علوم و مهندسی محیط زیست میتوان به «شیمی عمومی»، «زیستشناسی عمومی»، «زمینشناسی» اشاره کرد. عنوان و ترتیب دقیق دروس به دانشگاه و برنامهٔ آموزشی بستگی دارد.
?چه دروس دبیرستانی برای ورود به علوم و مهندسی محیط زیست مؤثرند؟
موفقیت در علوم و مهندسی محیط زیست با تسلط بر دروس «زیستشناسی»، «شیمی»، «ریاضی و آمار» ارتباط مستقیمی دارد. تقویت این دروس هم در کنکور و هم در درک دروس دانشگاهی بهخوبی جواب میدهد.
?بازار کار رشته علوم و مهندسی محیط زیست چگونه است؟
بازار کار علوم و مهندسی محیط زیست در صنایع و محیطهای مختلفی تعریف شده است؛ از جمله «کارشناس محیط زیست»، «کارشناس پایش»، «کارشناس آزمایشگاه محیط زیست». بازار کار این گروه در بخشهای کشاورزی، شیلات، جنگل، مرتع، صنایع غذایی و پروژههای زیستمحیطی فعال است و بخش خصوصی نیز تقاضای مداوم برای کارشناس دارد.
?آیا ادامه تحصیل در علوم و مهندسی محیط زیست ممکن است؟
بله. امکان ادامهٔ تحصیل در مقاطع ارشد و دکتری در گرایشهایی مانند بیوتکنولوژی کشاورزی، محیطزیست و مدیریت منابع طبیعی فراهم است.
شانس قبولی در رشته علوم و مهندسی محیط زیست را بسنجید
معرفی رشته، قدم نخست است. قدم بعدی، دیدن کدرشتهمحلها، ظرفیت و آخرین رتبهٔ قبولی این رشته بر اساس رتبه و سهمیهٔ شماست.
بررسی کدرشتهمحلهای این رشته در جستجوی پیشرفتهرشتههای مرتبط
اقتصاد کشاورزی
اقتصاد کشاورزی از رشتههای شناختهشدهٔ گروه «کشاورزی و منابع طبیعی» در کنکور است. آموزش این رشتهها ترکیبی از تئوری، آزمایشگاه و کار میدانی در مزرعه، گلخانه، جنگل و مراتع است. در این مقاله، ابعاد مختلف این رشته را بهطور
اقیانوسشناسی
اقیانوسشناسی از رشتههای شناختهشدهٔ گروه «علوم پایه و میانرشتهای» در کنکور است. این گروه، پایهٔ نظری فناوریهای نوین است؛ از ریاضیات و فیزیک تا شیمی، زیستشناسی و علم داده که همهٔ آنها به درک پدیدههای طبیعی و مدلس
اکولوژی انسانی
رشته اکولوژی انسانی یکی از رشتههای گروه «پزشکی و سلامت» است که در دانشگاههای کشور ارائه میشود. این گروه پرطرفدارترین و در عین حال پررقابتترین گروه آزمایی کنکور است و طول دورهٔ تحصیل در رشتههایی مانند پزشکی و دندانپز
بهداشت محیط
انتخاب یک رشته تنها به علاقه نیست؛ باید بدانید در طول چند سال چه میخوانید، پس از فارغالتحصیلی چه گزینههایی دارید و این رشته با ویژگیهای شما همخوانی دارد یا نه. رشتههای گروه پزشکی و سلامت به حفظ و ارتقای سلامت انسان