لوگوی تاناتانا
علوم انسانی و اجتماعی

رشته روانشناسی در دانشگاه‌های ایران؛ دروس، گرایش‌ها و آینده شغلی

Psychology

۶ گرایش و سطح تحصیلیحدود ۴ دقیقه مطالعه

انتخاب یک رشته تنها به علاقه نیست؛ باید بدانید در طول چند سال چه می‌خوانید، پس از فارغ‌التحصیلی چه گزینه‌هایی دارید و این رشته با ویژگی‌های شما هم‌خوانی دارد یا نه. رشته‌های گروه علوم انسانی و اجتماعی به مطالعهٔ انسان، جامعه، فرهنگ و نهادها می‌پردازند و مهارت اصلی آن‌ها خواندن، نوشتن، تحلیل متن و استدلال انتقادی است. در ادامه، رشته روانشناسی را در گروه «علوم انسانی و اجتماعی» بررسی می‌کنیم.

معرفی و تعریف رشته

برای شناخت یک رشته، سه سؤال اساسی وجود دارد: چه می‌خوانیم، کجا می‌خوانیم و پس از فارغ‌التحصیلی چه کار می‌توانیم بکنیم. در ادامهٔ این مقاله، این سه سؤال را برای رشته روانشناسی پاسخ می‌دهیم.

گرایش‌های رشته

در طول دوره یا پس از آن، مسیرهای مختلفی برای تخصصی‌شدن در روانشناسی وجود دارد. فهرست زیر نمونه‌هایی از این مسیرها را نشان می‌دهد:

  • روانشناسی بالینی
  • روانشناسی عمومی
  • روانشناسی تربیتی
  • روانشناسی صنعتی و سازمانی
  • روانشناسی کودکان استثنایی
  • روانشناسی سلامت

دروس مهم دوره کارشناسی

مهم‌ترین دروس روانشناسی در مقطع کارشناسی به‌طور کلی شامل موارد زیر است:

  • مبانی روانشناسی
  • تاریخ و مکاتب روانشناسی
  • روانشناسی رشد
  • روانشناسی فیزیولوژیک
  • روانشناسی اجتماعی
  • روانشناسی شخصیت
  • روانشناسی یادگیری
  • احساس و ادراک
  • روش تحقیق در روانشناسی
  • آمار توصیفی و استنباطی
  • آزمون‌های روانی
  • روان‌سنجی

پیش‌نیازهای دبیرستانی

موفقیت در دروس اصلی روانشناسی در دانشگاه، ریشه در تسلط بر برخی دروس دبیرستان دارد. اگر قصد انتخاب این رشته را دارید، روی این دروس بیشتر سرمایه‌گذاری کنید:

  • روانشناسی و جامعه‌شناسی در علوم انسانی
  • زیست‌شناسی
  • ریاضی و آمار
  • ادبیات و زبان انگلیسی

آینده شغلی و بازار کار

بازار کار روانشناسی را نمی‌توان با یک عدد یا یک جمله خلاصه کرد. بازار کار این گروه متنوع و پراکنده است؛ از نهادهای دولتی و ادارات تا رسانه‌ها، شرکت‌های دانش‌بنیان و حوزهٔ حقوق که همه به نیروی تحلیلی و متخصص نیاز دارند.

شناخت ویژگی‌های شخصی برای انتخاب این رشته

پاسخ به این پرسش نیازمند خودشناسی است. کسانی که به دنبال شغل در حوزه‌های فرهنگی، اداری، رسانه یا حقوق هستند. بنابراین اگر ویژگی‌های زیر را دارید، انتخاب روانشناسی می‌تواند تصمیم درستی باشد: اگر این ویژگی‌ها را دارید، روانشناسی می‌تواند برای شما مناسب باشد:

  • داوطلبانی که از خواندن، نوشتن و تحلیل پدیده‌های اجتماعی لذت می‌برند

مزایا و چالش‌های رشته

هیچ رشته‌ای بدون نقاط قوت و چالش نیست. شناخت هر دو وجه، معیار واقع‌بینانه‌ای برای انتخاب می‌سازد. در ادامه، مهم‌ترین مزایا و چالش‌های روانشناسی را فهرست کرده‌ایم.

مزایای رشته

  • آموزش نگاه علمی به رفتار
  • تنوع مسیرهای علمی و کاربردی
  • ٰکاربرد در محیط‌های مختلف
  • قابلیت تحلیل فرایندهای انسانی
  • تقویت تحلیل داده و شواهد

محدودیت‌ها و چالش‌ها

  • کافی نبودن مدرک کارشناسی برای فعالیت تخصصی
  • طولانی‌بودن مسیر بعضی مشاغل
  • فشار عاطفی و مسئولیت اخلاقی
  • فاصله آموزش نظری و کار عملی
  • نبود درآمد ثابت در بعضی مدل‌های کاری

ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر

امکان ادامهٔ تحصیل در مقاطع بالاتر در همان رشته یا حوزه‌های میان‌رشته‌ای مانند مدیریت، سیاست‌گذاری و مطالعات فرهنگی وجود دارد. ادامهٔ تحصیل برای بسیاری از فارغ‌التحصیلان روانشناسی مسیر جدی برای تخصصی‌شدن و ارتقای جایگاه شغلی محسوب می‌شود.

?روانشناسی در کدام گروه آموزشی ارائه می‌شود؟

رشته روانشناسی در گروه «علوم انسانی و اجتماعی» قرار دارد و در دانشگاه‌های مختلف با کدرشته‌محل‌های جداگانه ارائه می‌شود. برای دیدن دقیقِ ظرفیت و آخرین رتبهٔ قبولی هر کد، از فهرست رشته‌محل‌ها استفاده کنید.

?پذیرش در رشته روانشناسی چگونه انجام می‌شود؟

مسیر اصلی پذیرش، کنکور سراسری و انتخاب این رشته در کارت انتخاب رشته است. علاوه بر آن، برخی دانشگاه‌ها ظرفیت‌های ویژه یا فرآیندهای پذیرش جداگانه‌ای دارند که در اطلاعیه‌های همان سال اعلام می‌شود.

?روانشناسی در چه دانشگاه‌هایی ارائه می‌شود؟

این رشته در دانشگاه‌های مختلفی از جمله دانشگاه‌های دولتی، دانشگاه آزاد اسلامی و مؤسسات آموزش عالی غیرانتفاعی ارائه می‌شود. کیفیت و ظرفیت هر کد به دانشگاه، شهر و رتبهٔ داوطلب بستگی دارد. فهرست کامل کدرشته‌محل‌ها در سامانهٔ انتخاب رشته قابل بررسی است.

?گرایش‌های رشته روانشناسی کدام‌اند؟

گرایش‌های روانشناسی به دانشگاه و مقطع تحصیلی بستگی دارند. از جملهٔ سطوح و گرایش‌های رایج می‌توان به «روانشناسی بالینی» و «روانشناسی عمومی» اشاره کرد. توضیحات کامل‌تر را در بخش گرایش‌های همین مقاله بخوانید.

?مهم‌ترین دروس رشته روانشناسی چه هستند؟

از مهم‌ترین دروس دوره کارشناسی روانشناسی می‌توان به «مبانی روانشناسی»، «تاریخ و مکاتب روانشناسی»، «روانشناسی رشد» اشاره کرد. عنوان و ترتیب دقیق دروس به دانشگاه و برنامهٔ آموزشی بستگی دارد.

?چه دروس دبیرستانی برای ورود به روانشناسی مؤثرند؟

موفقیت در روانشناسی با تسلط بر دروس «روانشناسی و جامعه‌شناسی در علوم انسانی»، «زیست‌شناسی»، «ریاضی و آمار» ارتباط مستقیمی دارد. تقویت این دروس هم در کنکور و هم در درک دروس دانشگاهی به‌خوبی جواب می‌دهد.

?بازار کار رشته روانشناسی چگونه است؟

بازار کار این گروه متنوع و پراکنده است؛ از نهادهای دولتی و ادارات تا رسانه‌ها، شرکت‌های دانش‌بنیان و حوزهٔ حقوق که همه به نیروی تحلیلی و متخصص نیاز دارند.

?آیا ادامه تحصیل در روانشناسی ممکن است؟

بله. امکان ادامهٔ تحصیل در مقاطع بالاتر در همان رشته یا حوزه‌های میان‌رشته‌ای مانند مدیریت، سیاست‌گذاری و مطالعات فرهنگی وجود دارد.

شانس قبولی در رشته روانشناسی را بسنجید

معرفی رشته، قدم نخست است. قدم بعدی، دیدن کدرشته‌محل‌ها، ظرفیت و آخرین رتبهٔ قبولی این رشته بر اساس رتبه و سهمیهٔ شماست.

بررسی کدرشته‌محل‌های این رشته در جستجوی پیشرفته

رشته‌های مرتبط

آموزش و تربیت

آموزش ابتدایی

۲ گرایش و سطح تحصیلی

اگر آموزش ابتدایی را در کارت انتخاب رشته خود دارید، آشنایی با ساختار آموزشی و خروجی شغلی آن پیش از تصمیم‌گیری ضروری است. این گروه زیر نظر وزارت آموزش و پرورش اداره می‌شود و تعهد خدمت پس از فارغ‌التحصیلی در آن نقش مهمی دا

پزشکی و سلامت

آموزش بهداشت و ارتقای سلامت

۱ گرایش و سطح تحصیلی

انتخاب یک رشته تنها به علاقه نیست؛ باید بدانید در طول چند سال چه می‌خوانید، پس از فارغ‌التحصیلی چه گزینه‌هایی دارید و این رشته با ویژگی‌های شما هم‌خوانی دارد یا نه. این گروه پرطرفدارترین و در عین حال پررقابت‌ترین گروه آز

آموزش و تربیت

آموزش تربیت دبیر

۸ گرایش و سطح تحصیلی

انتخاب یک رشته تنها به علاقه نیست؛ باید بدانید در طول چند سال چه می‌خوانید، پس از فارغ‌التحصیلی چه گزینه‌هایی دارید و این رشته با ویژگی‌های شما هم‌خوانی دارد یا نه. این گروه زیر نظر وزارت آموزش و پرورش اداره می‌شود و تعه

آموزش و تربیت

آموزش کودکان استثنایی

۴ گرایش و سطح تحصیلی

آموزش کودکان استثنایی از رشته‌های شناخته‌شدهٔ گروه «آموزش و تربیت» در کنکور است. این گروه زیر نظر وزارت آموزش و پرورش اداره می‌شود و تعهد خدمت پس از فارغ‌التحصیلی در آن نقش مهمی دارد. در این مقاله، ابعاد مختلف این رشته ر