علم داده از رشته‌های شناخته‌شدهٔ گروه «علوم پایه و میانرشتهای» در کنکور است. این گروه، پایهٔ نظری فناوری‌های نوین است؛ از ریاضیات و فیزیک تا شیمی، زیست‌شناسی و علم داده که همهٔ آن‌ها به درک پدیده‌های طبیعی و مدل‌سازی آن‌ها مربوط می‌شوند. در این مقاله، ابعاد مختلف این رشته را به‌طور کامل بررسی می‌کنیم تا بتوانید آن را با گزینه‌های مشابه مقایسه کنید.
معرفی جامع رشته
علم داده در دفترچهٔ انتخاب رشته کنکور با کدرشتهمحلهای متفاوتی ارائه میشود که هر کدام به دانشگاه، دوره و ظرفیت خاصی تعلق دارند. پیش از انتخاب، باید ساختار آموزشی این رشته و خروجی شغلی آن را بشناسید.
سطوح و گرایشهای ارائه‌شده
در طول دوره یا پس از آن، مسیرهای مختلفی برای تخصصی‌شدن در علم داده وجود دارد. فهرست زیر نمونه‌هایی از این مسیرها را نشان میدهد:
- نبود گرایش رسمی یکدست در مقطع کارشناسی
- مسیرهای تخصصی در تحصیلات تکمیلی
دروس مهم دوره کارشناسی
آنچه در ادامه می‌آید، فهرستی از مهمترین دروس دوره کارشناسی علم داده است. این فهرست، تصویر روشنی از گسترهٔ آموزشی این رشته ارائه می‌کند:
- مبانی برنامهسازی
- ساختمان دادهها و الگوریتمها
- آمار و احتمال
- جبر خطی
- حساب دیفرانسیل و انتگرال
- پایگاه‌داده
- مدیریت و آماده‌سازی داده
- مصورسازی داده
- داده‌کاوی
- یادگیری ماشین
- یادگیری عمیق
- بهینه‌سازی
دروس دبیرستان که پیش از ورود اهمیت دارند
موفقیت در دروس اصلی علم داده در دانشگاه، ریشه در تسلط بر برخی دروس دبیرستان دارد. اگر قصد انتخاب این رشته را دارید، روی این دروس بیشتر سرمایه‌گذاری کنید:
- ریاضی
- فیزیک
- کامپیوتر و برنامه‌نویسی
- زبان انگلیسی
بازار کار و آینده شغلی
بازار کار این گروه عمدتاً در حوزههای پژوهشی، آموزشی و صنعتی است و ترکیب مهارتهای پایه با ابزارهای نرمافزاری شانس استخدام را بهمراتب افزایش میدهد.
مسیرهای شغلی و صنایع مرتبط
دامنهٔ فعالیت‌های شغلی علم داده گسترده است. فهرست زیر نمونه‌هایی از این فعالیت‌ها را نشان میدهد:
- بانکها
- شرکتهای پرداخت
- تجارت الکترونیکی
- اپراتورها
- شرکتهای نرمافزاری
- صنایع تولیدی
- شرکتهای مشاوره
- بازاریابی
- سلامت و پژوهش
شناخت ویژگی‌های شخصی برای انتخاب این رشته
موفقیت در علم داده بیشتر از آنکه به نمره وابسته باشد، به تناسب شخصیت وابسته است. کسانی که قصد ادامهٔ تحصیل تا کارشناسی ارشد و دکتری یا ورود به دنیای پژوهش را دارند. در ادامهً، چند نشانهٔ این تناسب را مرور می‌کنیم: ویژگی‌های زیر با ساختار علم داده هم‌خوانی دارند:
- داوطلبانی که به درک نظری پدیده‌ها علاقه دارند و از حل مسئله لذت می‌برند
ارزیابی رشته: نقاط قوت و ملاحظات
برای تصمیم آگاهانه دربارهٔ علم داده، باید در کنار فرصت‌ها، چالش‌های آن را هم دیده باشید. هر انتخاب، کم و بیش هزینه‌ای دارد.
مزایای رشته
- ترکیب چند دانش کاربردی
- امکان انتخاب حوزه تخصصی
- قابل‌ارائه بودن نتیجه کار
- ارتباط با پژوهش و صنعت
نکاتی که داوطلب باید بسنجد
- پایه ریاضی و آماری جدی
- رقابت در موقعیت‌های ابتدایی
- داده واقعی معمولاً نامرتب است
- ابهام عنوان‌های شغلی
- نیاز به یادگیری مداوم
ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر
دانشآموختگان این گروه میتوانند در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری در همان رشته یا حوزههای میانرشتهای مانند علم داده، مدیریت فناوری و بیوتکنولوژی ادامهٔ تحصیل دهند. تصمیم دربارهٔ ادامهٔ تحصیل معمولاً در سال‌های پایانی کارشناسی گرفته میشود، اما آشنایی اولیه با مسیر آن، جذب در بازار کار را پیش از ورود برنامه‌ریزی می‌کند.
?علم داده در کدام گروه آموزشی ارائه میشود؟
رشته علم داده در گروه «علوم پایه و میانرشتهای» قرار دارد و در دانشگاههای مختلف با کدرشتهمحلهای جداگانه ارائه میشود. برای دیدن دقیقِ ظرفیت و آخرین رتبهٔ قبولی هر کد، از فهرست رشتهمحلها استفاده کنید.
?پذیرش در رشته علم داده چگونه انجام میشود؟
مسیر اصلی پذیرش، کنکور سراسری و انتخاب این رشته در کارت انتخاب رشته است. علاوه بر آن، برخی دانشگاه‌ها ظرفیت‌های ویژه یا فرآیندهای پذیرش جداگانه‌ای دارند که در اطلاعیه‌های همان سال اعلام میشود.
?علم داده در چه دانشگاههایی ارائه میشود؟
این رشته در دانشگاههای مختلفی از جمله دانشگاههای دولتی، دانشگاه آزاد اسلامی و مؤسسات آموزش عالی غیرانتفاعی ارائه میشود. کیفیت و ظرفیت هر کد به دانشگاه، شهر و رتبهٔ داوطلب بستگی دارد. فهرست کامل کدرشتهمحلها در سامانهٔ انتخاب رشته قابل بررسی است.
?گرایشهای رشته علم داده کداماند؟
گرایشهای علم داده به دانشگاه و مقطع تحصیلی بستگی دارند. از جملهٔ سطوح و گرایشهای رایج میتوان به «نبود گرایش رسمی یکدست در مقطع کارشناسی» و «مسیرهای تخصصی در تحصیلات تکمیلی» اشاره کرد. توضیحات کاملتر را در بخش گرایشهای همین مقاله بخوانید.
?مهمترین دروس رشته علم داده چه هستند؟
از مهمترین دروس دوره کارشناسی علم داده میتوان به «مبانی برنامهسازی»، «ساختمان دادهها و الگوریتمها»، «آمار و احتمال» اشاره کرد. عنوان و ترتیب دقیق دروس به دانشگاه و برنامهٔ آموزشی بستگی دارد.
?چه دروس دبیرستانی برای ورود به علم داده مؤثرند؟
موفقیت در علم داده با تسلط بر دروس «ریاضی»، «فیزیک»، «کامپیوتر و برنامه‌نویسی» ارتباط مستقیمی دارد. تقویت این دروس هم در کنکور و هم در درک دروس دانشگاهی به‌خوبی جواب میدهد.
?بازار کار رشته علم داده چگونه است؟
بازار کار علم داده در صنایع و محیطهای مختلفی تعریف شده است؛ از جمله «بانکها»، «شرکتهای پرداخت»، «تجارت الکترونیکی». بازار کار این گروه عمدتاً در حوزههای پژوهشی، آموزشی و صنعتی است و ترکیب مهارتهای پایه با ابزارهای نرمافزاری شانس استخدام را بهمراتب افزایش میدهد.
?آیا ادامه تحصیل در علم داده ممکن است؟
بله. دانشآموختگان این گروه میتوانند در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری در همان رشته یا حوزههای میانرشتهای مانند علم داده، مدیریت فناوری و بیوتکنولوژی ادامهٔ تحصیل دهند.
شانس قبولی در رشته علم داده را بسنجید
معرفی رشته، قدم نخست است. قدم بعدی، دیدن کدرشتهمحلها، ظرفیت و آخرین رتبهٔ قبولی این رشته بر اساس رتبه و سهمیهٔ شماست.
بررسی کدرشتهمحلهای این رشته در جستجوی پیشرفتهرشتههای مرتبط
آمار
اگر آمار را در کارت انتخاب رشته خود دارید، آشنایی با ساختار آموزشی و خروجی شغلی آن پیش از تصمیم‌گیری ضروری است. رشته‌های گروه علوم پایه و میانرشتهای به کشف قوانین بنیادین جهان طبیعی می‌پردازند و زبان مشترک همهٔ رشته‌ها
آمار زیستی
آمار زیستی از رشته‌های شناخته‌شدهٔ گروه «پزشکی و سلامت» در کنکور است. این گروه پرطرفدارترین و در عین حال پررقابت‌ترین گروه آزمایی کنکور است و طول دورهٔ تحصیل در رشته‌هایی مانند پزشکی و دندانپزشکی بیش از سایر رشته‌هاست. د
آینده‌پژوهی
آینده‌پژوهی از رشته‌های شناخته‌شدهٔ گروه «علوم انسانی و اجتماعی» در کنکور است. این گروه گسترهٔ وسیعی از حقوق و روان‌شناسی تا جامعه‌شناسی، فلسفه و علوم سیاسی را در بر می‌گیرد. در این مقاله، ابعاد مختلف این رشته را به‌طور
اطلاعات و حفاظت اطلاعات
اطلاعات و حفاظت اطلاعات از رشته‌های شناخته‌شدهٔ گروه «نظامی، انتظامی و امنیتی» در کنکور است. این رشته‌ها با تعهد خدمت، آموزش نظامی و شرایط ویژه پذیرش همراهند. در این مقاله، ابعاد مختلف این رشته را به‌طور کامل بررسی می‌کن